Κόκκινα δάνεια: πλαφόν στους τόκους στη διαβούλευση

Το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών προωθεί νέο καθεστώς για δανειολήπτες με οφειλές σε καθυστέρηση. Στόχοι του είναι να περιοριστούν οι υπερβολικές απαιτήσεις τόκων, να επιταχυνθούν οι διμερείς ρυθμίσεις και να μπουν όρια στις απαιτήσεις τραπεζών, ταμείων διαχείρισης και εταιρειών διαχείρισης δανείων (servicers). Το σχέδιο νόμου βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση έως τις 22 Οκτωβρίου 2026. Η Θεώνη Αλαμπάση, Γενική Γραμματέας Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι το υπουργείο επιδιώκει «λιγότερη αβεβαιότητα για τον οφειλέτη, περισσότερη ευθύνη για τον πιστωτή και ένα σύστημα ρύθμισης του ιδιωτικού χρέους που λειτουργεί με κανόνες και παράγει πραγματικές λύσεις». Η δημόσια διαβούλευση δίνει σε φορείς και πολίτες τη δυνατότητα να καταθέσουν σχόλια πριν το κείμενο πάρει την τελική του μορφή.

Στον πυρήνα της παρέμβασης βρίσκεται ένα ανώτατο όριο στη συσσώρευση τόκων, το οποίο προβλέπεται για δάνεια κάθε είδους. Σύμφωνα με όσα έχουν γνωστοποιηθεί, η συνολική απαίτηση δεν θα μπορεί να ξεπερνά το διπλάσιο ή το τριπλάσιο του κεφαλαίου που πράγματι έλαβε ο δανειολήπτης. Το όριο θα ισχύει αυτοδικαίως, και θα καλύπτει καταναλωτικά, στεγαστικά και επιχειρηματικά δάνεια. Θα εφαρμόζεται ανεξάρτητα από το αν η απαίτηση έχει μεταβιβαστεί, τιτλοποιηθεί ή περάσει σε servicer. Η λογική του ορίου είναι ότι ο τόκος, όσο κι αν συσσωρεύεται με τα χρόνια, δεν θα οδηγεί σε απαίτηση που ξεπερνά συγκεκριμένο πολλαπλάσιο του ποσού που δανείστηκε ο οφειλέτης. Το πολλαπλάσιο που θα ισχύσει τελικά, δηλαδή το διπλάσιο ή το τριπλάσιο, δεν διευκρινίζεται από το διαθέσιμο κείμενο ως προς το ποιες περιπτώσεις αφορά το καθένα.

Το μέτρο αφορά άμεσα χιλιάδες οφειλέτες με παλιά χρέη προς τράπεζες, ταμεία και servicers, και ιδιαίτερα όσους έχουν συσσωρευμένες οφειλές από αγροτικά, επιχειρηματικά ή στεγαστικά δάνεια. Σε τέτοιες περιπτώσεις οι τόκοι και οι επιβαρύνσεις των ετών έχουν συχνά διογκώσει το χρέος πολύ πάνω από το αρχικό ποσό. Το ρεπορτάζ που βρίσκεται στη διάθεση της σύνταξης αναφέρεται επίσης σε περιορισμό των πλειστηριασμών και σε επανυπολογισμό των οφειλών. Το διαθέσιμο κείμενο δεν αναλύει τι ακριβώς προβλέπεται για τα δύο αυτά ζητήματα, ούτε με ποιους όρους ή για ποιες κατηγορίες οφειλετών θα εφαρμοστούν, και γι’ αυτό δεν περιγράφονται εδώ. Για έναν οφειλέτη αυτό σημαίνει δυνητικά πιο προβλέψιμο τελικό ποσό, και για τον πιστωτή σαφές ανώτατο σημείο στις απαιτήσεις του. Η πραγματική επίδραση σε κάθε περίπτωση θα εξαρτηθεί από το ύψος του αρχικού κεφαλαίου και από όσα έχουν ήδη καταβληθεί, στοιχεία που το ρεπορτάζ δεν εξετάζει.

Το επόμενο βήμα είναι η ολοκλήρωση της διαβούλευσης στις 22 Οκτωβρίου 2026 και η τελική διατύπωση του νομοσχεδίου. Δεν έχει γίνει γνωστό από το διαθέσιμο υλικό πότε θα κατατεθεί στη Βουλή ούτε αν το κείμενο θα αλλάξει μετά τα σχόλια της διαβούλευσης. Οι ενδιαφερόμενοι οφειλέτες θα χρειαστεί να περιμένουν το τελικό κείμενο για να διαπιστώσουν αν και πώς επηρεάζεται η δική τους οφειλή. Περισσότερα θέματα οικονομίας υπάρχουν στην ενότητα Οικονομία. Μέχρι τότε, το σχέδιο παραμένει πρόταση και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα για κανέναν οφειλέτη.