Φράγμα Πλατύ Ποταμού: ερώτηση στη Βουλή για την καθυστέρηση

Ερώτηση προς τον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών Χρίστο Δήμα κατέθεσε ο βουλευτής Ηρακλείου της Νέας Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Κεφαλογιάννης, ζητώντας εξηγήσεις για την καθυστέρηση στην προκήρυξη του διαγωνισμού για το φράγμα Πλατύ Ποταμού. Σύμφωνα με δημοσίευμα της εφημερίδας Νέα Κρήτη, το έργο φέρει τον τίτλο «Φράγμα Πλατύ Ποταμού Ν. Ρεθύμνου με αγωγό μεταφοράς προς Μεσσαρά και αρδευτικά δίκτυα Ν. Ρεθύμνου» και ο προϋπολογισμός του ανέρχεται σε 175 εκατομμύρια ευρώ με τον Φόρο Προστιθέμενης Αξίας. Παρότι η δημοπράτηση αναμενόταν εντός του πρώτου εξαμήνου του 2026, μέχρι σήμερα δεν έχει προκηρυχθεί ο σχετικός διαγωνισμός.

Το έργο σχεδιάζεται ώστε να ενισχύσει τον ταμιευτήρα Φανερωμένης και να καλύψει τις αρδευτικές ανάγκες της Μεσαράς, της μεγαλύτερης πεδιάδας της Κρήτης, στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου. Το φράγμα κατασκευάζεται στον νομό Ρεθύμνου και το νερό μεταφέρεται μέσω αγωγού προς τα νότια του Ηρακλείου, δηλαδή πρόκειται για έργο που συνδέει δύο περιφερειακές ενότητες. Τον Ιανουάριο του 2026 εγκρίθηκε η Συλλογική Απόφαση Έργου για τη χρηματοδότηση των απαιτούμενων απαλλοτριώσεων, ενώ από τον Μάρτιο του 2023 υπάρχουν οκτώ εγκεκριμένες μελέτες κτηματολογίου για τις αναγκαστικές απαλλοτριώσεις. Ο βουλευτής ζητά συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα τόσο για την ολοκλήρωση της κήρυξης των απαλλοτριώσεων όσο και για τη δημοπράτηση. Ο ταμιευτήρας Φανερωμένης λειτουργεί ήδη ως βασική πηγή άρδευσης για την ευρύτερη περιοχή, όμως η χωρητικότητά του δεν επαρκεί για να καλύψει τη ζήτηση σε έτη με χαμηλές βροχοπτώσεις.

Η καθυστέρηση έχει πρακτική σημασία για την αγροτική οικονομία της Μεσαράς, όπου καλλιεργούνται ελιές, αμπέλια, κηπευτικά και θερμοκηπιακές καλλιέργειες που εξαρτώνται από την άρδευση. Η περιοχή αντιμετωπίζει επαναλαμβανόμενα προβλήματα επάρκειας νερού, με τα υπόγεια αποθέματα να πιέζονται από την υπεράντληση και τις μειωμένες βροχοπτώσεις των τελευταίων ετών. Τα μεγάλα υδραυλικά έργα στην Κρήτη έχουν ιστορικά μακρούς χρόνους ωρίμανσης, καθώς απαιτούν περιβαλλοντικές αδειοδοτήσεις, κτηματολογικές μελέτες και απαλλοτριώσεις μεγάλης έκτασης, διαδικασίες που εξελίσσονται παράλληλα και συχνά αλληλοκαθυστερούνται. Η Μεσαρά συγκεντρώνει σημαντικό μέρος της αγροτικής παραγωγής της Κρήτης και οι εξαγωγές της εξαρτώνται από τη σταθερότητα της άρδευσης κατά τους καλοκαιρινούς μήνες.

Η απάντηση του υπουργείου θα δείξει αν υπάρχει νέο χρονοδιάγραμμα για την προκήρυξη του διαγωνισμού και σε ποιο στάδιο βρίσκεται η κήρυξη των απαλλοτριώσεων. Δεν έχει ανακοινωθεί αν η καθυστέρηση οφείλεται σε εκκρεμότητες των μελετών, σε ζητήματα χρηματοδότησης ή σε διοικητικές διαδικασίες. Δεν έχει επίσης γίνει γνωστό αν το έργο εντάσσεται σε συγκεκριμένο χρηματοδοτικό εργαλείο, στοιχείο που καθορίζει και τις προθεσμίες υλοποίησης. Κοινοβουλευτικές παρεμβάσεις για υποδομές της Κρήτης κατατίθενται συχνά το τελευταίο διάστημα, όπως και για τις αθλητικές εγκαταστάσεις του Λασιθίου. Η προθεσμία απάντησης σε κοινοβουλευτική ερώτηση είναι κατά κανόνα τριάντα ημέρες.