Δυτική Αττική: φρένο σε νέα αιολικά από το χωροταξικό

Το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, το περιεχόμενο του οποίου παρουσιάστηκε την Τετάρτη 19 Αυγούστου 2026, αναμορφώνει το καθεστώς που ίσχυε από το 2008 και βάζει οριστικό φρένο στην εγκατάσταση νέων ανεμογεννητριών σε ολόκληρο το λεκανοπέδιο. Το σχέδιο προβλέπει οριζόντιο αποκλεισμό νέων αιολικών σταθμών, μια ρύθμιση που επηρεάζει άμεσα και τις εκτός σχεδίου ζώνες σε Ασπρόπυργο, Ελευσίνα, Μάνδρα-Ειδυλλία, Μέγαρα και Φυλή, δηλαδή τις περιοχές της Δυτικής Αττικής όπου εντοπίζονταν έως τώρα οι περισσότερες επενδυτικές πιέσεις. Όπως διευκρινίζεται από το αρμόδιο υπουργείο, οι συγκεκριμένοι κανόνες θα αποκτήσουν δεσμευτική ισχύ μόνο όταν ολοκληρωθεί η διαδικασία έγκρισης και δημοσιευθεί το σχετικό ΦΕΚ, ενώ παραμένουν προστατευμένα τα έργα που λειτουργούν ήδη ή βρίσκονταν σε προχωρημένο αδειοδοτικό στάδιο πριν από τις 20 Μαΐου 2026.

Για τα φωτοβολταϊκά η προσέγγιση είναι διαφορετική. Δεν προβλέπεται γενική απαγόρευση, αλλά ένα πολύ αυστηρότερο πλαίσιο χωροθέτησης: η συνολική κάλυψη από νέους φωτοβολταϊκούς σταθμούς δεν θα μπορεί να ξεπερνά το 1,5% της έκτασης κάθε περιφερειακής ενότητας, ενώ αποκλείονται ρητά οι εγκαταστάσεις σε προστατευόμενες περιοχές Natura, σε δάση και σε αρχαιολογικούς χώρους. Η παράμετρος αυτή είναι κρίσιμη για τον κάμπο της Ελευσίνας, όπου η γεωργική γη συνυπάρχει με εκτεταμένους αρχαιολογικούς χώρους. Αντίθετα, τα συστήματα αυτοπαραγωγής στις στέγες κατοικιών και βιομηχανικών κτιρίων εξαιρούνται πλήρως από τους περιορισμούς, κάτι που διατηρεί ανοιχτό τον δρόμο για την ενεργειακή αυτονόμηση των μονάδων της περιοχής χωρίς νέα δέσμευση εδάφους.

Ιδιαίτερη σημασία για μια περιοχή με βαριά βιομηχανία και εκτεταμένες εγκαταστάσεις logistics έχει η ένταξη των μονάδων αποθήκευσης ενέργειας, δηλαδή των συστημάτων μπαταριών, στον χωροταξικό σχεδιασμό. Η εγκατάστασή τους θα εξαρτάται πλέον από τις επιτρεπόμενες χρήσεις γης και από τις αποστάσεις ασφαλείας, ενώ οι μικρές μονάδες κάτω του ενός μεγαβάτ εξαιρούνται από το Ειδικό Χωροταξικό, διατηρώντας ωστόσο τις βασικές πολεοδομικές και περιβαλλοντικές υποχρεώσεις τους. Το ζήτημα αφορά άμεσα το Θριάσιο Πεδίο, όπου η συγκέντρωση μεταποιητικών και αποθηκευτικών δραστηριοτήτων δημιουργεί ζήτηση για τοπική αποθήκευση ενέργειας, αλλά και ερωτήματα ασφαλείας για τις γειτονικές κατοικημένες περιοχές.

Παράλληλα, με αφορμή τις πυρκαγιές που έπληξαν τη Βοιωτία και επεκτάθηκαν στη Δυτική Αττική, η ηγεσία του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας προαναγγέλλει για τον Σεπτέμβριο αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο των ιδιωτικών ηλεκτρικών δικτύων, με στόχο την εντατικοποίηση της εποπτείας και τον σαφή καταλογισμό ευθυνών στους διαχειριστές για τη συντήρηση των εγκαταστάσεών τους. Καθώς η πλήρης υπογειοποίηση του δικτύου του ΔΕΔΔΗΕ κρίνεται οικονομικά ανέφικτη, οι παρεμβάσεις αναμένεται να ιεραρχηθούν στοχευμένα, με προτεραιότητα σε σημεία υψηλής επικινδυνότητας και περιβαλλοντικής ευαισθησίας. Για τους δήμους της Δυτικής Αττικής, που έχουν ήδη κληθεί να διαχειριστούν επαναλαμβανόμενα πύρινα μέτωπα φέτος το καλοκαίρι, το κρίσιμο ερώτημα παραμένει πότε ακριβώς θα δημοσιευθεί το ΦΕΚ και πώς θα εφαρμοστούν οι νέοι κανόνες στην πράξη.