Νέα Ειδικά Χωροταξικά για ΑΠΕ και τουρισμό

Δύο νέα Ειδικά Χωροταξικά Πλαίσια, ένα για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και ένα για τον τουρισμό, ενέκρινε το Υπουργικό Συμβούλιο που συνεδρίασε τη Δευτέρα 24 Αυγούστου 2026. Σύμφωνα με την ενημέρωση που έδωσε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος μετά τη συνεδρίαση, το πλαίσιο για τις ΑΠΕ εισηγήθηκαν ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας και ο υφυπουργός Νικόλαος Τσάφος, ενώ συνδυάζεται με το αντίστοιχο Ειδικό Χωροταξικό για τη Βιομηχανία. Πρόκειται για κείμενα που καθορίζουν πού επιτρέπεται και πού απαγορεύεται η χωροθέτηση δραστηριοτήτων σε ολόκληρη την επικράτεια και τα οποία, μετά την έγκρισή τους, δεσμεύουν τον υποκείμενο πολεοδομικό σχεδιασμό. Η ίδια συνεδρίαση περιλάμβανε και άλλες ανακοινώσεις, από τις επενδύσεις και την αντιμετώπιση της ακρίβειας μέχρι αλλαγές σε σχολεία και στην περιφέρεια, όπως μετέδωσαν τα δύο μέσα που κάλυψαν την ενημέρωση.

Στο σκέλος των αιολικών, η κυβέρνηση ανακοίνωσε ρητές απαγορεύσεις. Δεν επιτρέπεται η εγκατάσταση ανεμογεννητριών στην Αττική και στη Μητροπολιτική Περιοχή Θεσσαλονίκης, σε υψόμετρο άνω των 1.200 μέτρων, σε υγροτόπους διεθνούς σημασίας της Σύμβασης Ραμσάρ, σε Τοπία Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους, σε πυρήνες εθνικών δρυμών, σε ιστορικούς τόπους και σε αρχαία μνημεία. Πρόσθετοι περιορισμοί προβλέπονται για νησιά με έκταση μικρότερη των 300 τετραγωνικών χιλιομέτρων, με εξαιρέσεις για κρίσιμες ή κοινωφελείς υποδομές, καθώς και για εκτός σχεδίου περιοχές τουρισμού και αναψυχής, για ενεργές λατομικές και μεταλλευτικές ζώνες, για τις Περιοχές Άνευ Δρόμων και για ακτές κολύμβησης.

Το χωροταξικό για τον τουρισμό ορίζει ζώνες ανά περιοχή και ανά ομάδες νησιών, με διαφορετικούς όρους δόμησης και διαφορετικά όρια δυναμικότητας για τα καταλύματα, ώστε η ένταση της τουριστικής ανάπτυξης να μην είναι ενιαία σε όλη τη χώρα. Η πιο άμεσα αντιληπτή ρύθμιση αφορά τις ακτές: στα πρώτα 25 μέτρα από την ακτογραμμή απαγορεύονται νέες διαμορφώσεις και κατασκευές, με τις εξαιρέσεις που ήδη προβλέπει η νομοθεσία. Πρακτικά, οι δύο εγκρίσεις μεταφέρουν στο πεδίο του σχεδιασμού μια σειρά ζητημάτων που μέχρι σήμερα κρίνονταν κατά περίπτωση, με αποτέλεσμα οι επενδυτικές αποφάσεις να εξαρτώνται λιγότερο από μεμονωμένες αδειοδοτήσεις. Δεν έχει ανακοινωθεί μεταβατική περίοδος ούτε το πώς θα αντιμετωπιστούν αιτήσεις που έχουν ήδη κατατεθεί, στοιχείο που δεν προκύπτει από τις διαθέσιμες πηγές.

Το ίδιο πλαίσιο έχει ήδη προκαλέσει αντιδράσεις σε νησιωτικούς δήμους, με δήμους των Κυκλάδων να εξετάζουν προσφυγή στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Το στοιχείο αυτό δεν περιλαμβάνεται στην ενημέρωση του Υπουργικού Συμβουλίου που καλύπτουν οι δύο πηγές του άρθρου και παρατίθεται ως πλαίσιο, χωρίς περαιτέρω λεπτομέρειες. Το επόμενο βήμα είναι η δημοσίευση των αποφάσεων και η ενσωμάτωσή τους στον υποκείμενο σχεδιασμό, ενώ ο δικαστικός έλεγχος παραμένει ανοιχτός. Η ρύθμιση για τις ακτές συνδέεται άμεσα με μια χρονιά έντονης τουριστικής κίνησης, καθώς οι αφίξεις αυξήθηκαν κατά 15,4% στο εξάμηνο, ενώ το ζήτημα της χωροθέτησης αιολικών είχε τεθεί και μετά τη μεγάλη πυρκαγιά στη Βοιωτία που αποδόθηκε σε σπινθήρες δικτύου αιολικού πάρκου.