ΑΑΔΕ: Κεντρικός εκτελωνισμός εξαγωγών για ΑΕΟ

Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) ενεργοποίησε τον μηχανισμό του Κεντρικού Εκτελωνισμού για τις εξαγωγές που πραγματοποιούν Εγκεκριμένοι Οικονομικοί Φορείς (ΑΕΟ), σύμφωνα με δημοσίευμα των ΤΑ ΝΕΑ που δημοσιεύθηκε στις 8 Σεπτεμβρίου 2026 στις 18:34 και σχετίζεται με το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας. Με την ενεργοποίηση αυτή, η Ελλάδα γίνεται το 11ο κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης που εφαρμόζει τον συγκεκριμένο μηχανισμό, εντασσόμενη σε μια ομάδα χωρών που περιλαμβάνει την Αυστρία, τη Βουλγαρία, την Τσεχία, τη Γερμανία, το Λουξεμβούργο, την Πολωνία, τη Ρουμανία, τη Σουηδία, τη Σλοβενία και τη Σλοβακία, χώρες που έχουν ήδη προχωρήσει στην ίδια ρύθμιση για τις δικές τους εξαγωγικές επιχειρήσεις.

Ο Κεντρικός Εκτελωνισμός, όπως περιγράφεται στο δημοσίευμα, επιτρέπει σε έναν εγκεκριμένο εξαγωγέα να καταθέτει την τελωνειακή διασάφηση στο τελωνείο στο οποίο είναι εγκατεστημένος, ενώ τα ίδια τα εμπορεύματα προσκομίζονται φυσικά σε διαφορετικό τελωνείο, εκεί όπου βρίσκονται ή απ’ όπου πρόκειται να εξέλθουν από τη χώρα. Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι μια επιχείρηση δεν χρειάζεται πλέον να διεκπεραιώνει το διοικητικό μέρος της εξαγωγής στο ίδιο σημείο όπου φυλάσσονται ή φορτώνονται τα προϊόντα της, αλλά μπορεί να συγκεντρώσει τις τελωνειακές της συναλλαγές σε ένα μόνο σημείο αναφοράς, ανεξάρτητα από το πού βρίσκονται γεωγραφικά οι εγκαταστάσεις αποστολής ή τα σημεία εξόδου των εμπορευμάτων από τη χώρα προς άλλες αγορές.

Το καθεστώς του Εγκεκριμένου Οικονομικού Φορέα αποτελεί ενωσιακή πιστοποίηση που απονέμεται σε επιχειρήσεις οι οποίες κρίνονται αξιόπιστες ως προς την τήρηση της τελωνειακής νομοθεσίας, τη φερεγγυότητά τους και τα συστήματα ελέγχου που εφαρμόζουν, και παρέχει σε όσους το διαθέτουν απλουστεύσεις στις τελωνειακές διαδικασίες σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, η οποία αριθμεί συνολικά 27 κράτη-μέλη. Ο Κεντρικός Εκτελωνισμός θεωρείται μία από τις πρακτικές εφαρμογές αυτών των απλουστεύσεων, καθώς μειώνει τη γραφειοκρατική διασπορά που προκύπτει όταν μια επιχείρηση δραστηριοποιείται εξαγωγικά από περισσότερα του ενός σημεία στην επικράτεια. Το δημοσίευμα δεν αναφέρει συγκεκριμένα ποσά εξοικονόμησης, χρόνους διεκπεραίωσης ούτε τον αριθμό των επιχειρήσεων που αναμένεται να ενταχθούν στον μηχανισμό, στοιχεία που θα επέτρεπαν μια πιο σαφή εκτίμηση του πρακτικού αποτελέσματος του μέτρου στην καθημερινή λειτουργία των εξαγωγικών επιχειρήσεων.

Πέρα από την απουσία στοιχείων για το κόστος και τον χρόνο, το δημοσίευμα δεν διευκρινίζει από πότε ακριβώς ισχύει η δυνατότητα αυτή για τις ελληνικές επιχειρήσεις ούτε ποιες κατηγορίες προϊόντων αναμένεται να επωφεληθούν περισσότερο. Δεν αναφέρεται επίσης αν προβλέπεται σταδιακή επέκταση του μηχανισμού και σε εισαγωγές, πέρα από τις εξαγωγές που αφορά η τρέχουσα ενεργοποίηση, ούτε αν η ΑΑΔΕ σχεδιάζει ενημερωτικές δράσεις προς τις επιχειρήσεις που διαθέτουν ήδη καθεστώς ΑΕΟ. Η κίνηση εντάσσεται σε μια ευρύτερη τάση απλούστευσης των τελωνειακών διαδικασιών στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με στόχο τη διευκόλυνση του διασυνοριακού εμπορίου για τις επιχειρήσεις που πληρούν αυστηρά κριτήρια αξιοπιστίας και διαφάνειας. Παραμένει ανοιχτό το ερώτημα πόσες από τις ελληνικές επιχειρήσεις με καθεστώς Εγκεκριμένου Οικονομικού Φορέα θα αξιοποιήσουν άμεσα τη νέα δυνατότητα που δίνει η ΑΑΔΕ στην εξαγωγική τους δραστηριότητα.