Great Sea Interconnector: η Meridiam μπαίνει στη διασύνδεση

Συμφωνία για την είσοδο του γαλλικού επενδυτικού ομίλου Meridiam στη μετοχική σύνθεση της Great Sea Interconnector υπεγράφη την Τετάρτη 5 Αυγούστου 2026 στο Μέγαρο Μαξίμου, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη. Πρόκειται για την ηλεκτρική διασύνδεση που πρόκειται να ενώσει Ελλάδα, Κύπρο και Ισραήλ. Οι πηγές αποκλίνουν ως προς το μέγεθος της συμμετοχής: κατά το energypress και το Bloomberg, όπως μεταδόθηκε στην ελληνική αγορά, η Meridiam αποκτά 49,9% με τον ΑΔΜΗΕ να διατηρεί 50,1%, ενώ η Ναυτεμπορική περιγράφει τον γαλλικό όμιλο ως πλειοψηφικό μέτοχο και το Πρώτο Θέμα αναφέρει ποσοστό άνω του 50%. Το capital.gr, από την πλευρά του, περιγράφει το κείμενο ως Μνημόνιο Κατανόησης μεταξύ ΑΔΜΗΕ και Meridiam και όχι ως οριστική μεταβίβαση μετοχών. Η αξία της συμμετοχής που αναφέρεται είναι 1,9 δισ. ευρώ, ενώ κατά το Bloomberg ο ΑΔΜΗΕ ορίζει έξι από τα έντεκα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου.

Το έργο συγκαταλέγεται στα τεχνικά απαιτητικότερα ενεργειακά εγχειρήματα της ανατολικής Μεσογείου. Προβλέπει την πόντιση άνω των 1.200 χιλιομέτρων καλωδίων υψηλής τάσης, σε θαλάσσια βάθη που φτάνουν τα 3.000 μέτρα. Η Κύπρος παραμένει το μοναδικό κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης χωρίς ηλεκτρική διασύνδεση με άλλο δίκτυο, γεγονός που καθιστά το εγχείρημα ζήτημα ενεργειακής απομόνωσης και όχι απλώς υποδομής. Το χρονικό του έργου έχει σημαδευτεί από παρατεταμένη αντιπαράθεση Αθήνας και Λευκωσίας γύρω από τη χρηματοδότηση και το χρονοδιάγραμμα, με διαδοχικές διαπραγματεύσεις για την κατανομή του κόστους. Παράλληλα με τη βασική συμφωνία υπεγράφη και τριμερές κείμενο ΑΔΜΗΕ – Great Sea Interconnector – Nexans για τη διενέργεια θαλάσσιων ερευνών βυθού, στάδιο απαραίτητο πριν από την οριστικοποίηση της όδευσης των καλωδίων.

Για την ελληνική περιφέρεια, η σημασία του έργου δεν εξαντλείται στη γεωπολιτική του διάσταση. Η διασύνδεση αφορά υποδομές που διέρχονται από τον νησιωτικό χώρο και συνδέεται με τη γενικότερη συζήτηση για την ενίσχυση των δικτύων μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας προς περιοχές που εξαρτώνται από τοπικούς σταθμούς παραγωγής. Η είσοδος ενός θεσμικού επενδυτή μεγέθους ανάλογου της Meridiam μεταβάλλει το χρηματοδοτικό προφίλ του έργου, καθώς έως τώρα το βάρος έπεφτε κυρίως στον ΑΔΜΗΕ και σε ευρωπαϊκούς πόρους. Από την πλευρά τους, οι εμπλεκόμενοι άφησαν ανοιχτό το ενδεχόμενο εισόδου και άλλων επενδυτών στο σχήμα σε επόμενη φάση, χωρίς να προσδιοριστούν ονόματα ή χρονικοί ορίζοντες.

Το επόμενο διάστημα αναμένεται να αποσαφηνιστούν τα σημεία στα οποία διίστανται οι δημοσιογραφικές αποτυπώσεις, ιδίως το τελικό ποσοστό και ο βαθμός στον οποίο η συμφωνία είναι δεσμευτική ή προπαρασκευαστική. Οι θαλάσσιες έρευνες βυθού που ενεργοποιεί η τριμερής συμφωνία θα καθορίσουν το πραγματικό κόστος και το χρονοδιάγραμμα της πόντισης, ενώ η σύνθεση του Διοικητικού Συμβουλίου αποτελεί το πρακτικό κριτήριο του ποιος ελέγχει τις αποφάσεις, ανεξάρτητα από τα ποσοστά. Η ενεργειακή διάσταση του έργου συνδέεται με ευρύτερα ζητήματα υποδομών και φυσικών πόρων που απασχολούν την περιφέρεια, όπως και τα μεγάλα αρδευτικά έργα που δημοπρατούνται στη Δυτική Μακεδονία.