Αγ. Βασιλείου: διαμαρτυρία πυρόπληκτων για αποζημιώσεις

Τι έγινε

Σχεδόν τέσσερα χρόνια μετά την καταστροφική πυρκαγιά του Ιουλίου 2022 στον Δήμο Αγίου Βασιλείου Ρεθύμνου —που έπληξε τις κοινότητες Μελάμπων, Ροδάκινου, Σακτουρίων, Κρύας Βρύσης, Αγίας Γαλήνης και Ορνέ— δεκάδες πυρόπληκτοι διαμαρτύρονται ότι είτε δεν έχουν λάβει καθόλου αποζημίωση, είτε εντοπίζουν σημαντικές αποκλίσεις ανάμεσα σε ό,τι δικαιούνται και ό,τι τελικά τους καταβλήθηκε, σύμφωνα με το ρεπορτάζ των Ρεθεμνιώτικων Νέων.

Μετά την τελευταία καταβολή του ΕΛΓΑ στις 29 και 30 Ιουνίου —1.215.047,31 ευρώ σε 441 δικαιούχους πανελλαδικά, μεταξύ των οποίων και στον Δήμο Αγίου Βασιλείου— οι κάτοικοι υποστηρίζουν ότι οι πληρωμές ολοκληρώθηκαν αφήνοντάς τους ουσιαστικά εκτός διαδικασίας και εξετάζουν πλέον το ενδεχόμενο δικαστικών προσφυγών.

Το πλαίσιο

Οι πυρόπληκτοι αποδίδουν τις περισσότερες απορρίψεις σε διοικητικά προβλήματα και όχι σε δική τους υπαιτιότητα. Καλλιεργούμενες εκτάσεις που έως το 2024 δηλώνονταν κανονικά στο ΟΣΔΕ και επιδοτούνταν, εμφανίστηκαν στους χάρτες του ΟΠΕΚΕΠΕ ως βοσκότοποι, με αποτέλεσμα ο ΕΛΓΑ να μην τις αναγνωρίζει ως επιλέξιμες. Απορρίφθηκαν επίσης παραγωγοί που μετέφεραν την ανασύσταση της καλλιέργειας σε άλλο αγροτεμάχιο, όπως προβλέπει η σχετική ΚΥΑ για δύσβατες περιοχές, καθώς και όσοι δεν είχαν εξοφλήσει την ασφαλιστική εισφορά του 2022 — την οποία, όπως λένε, ο ΕΛΓΑ ούτε παρακράτησε από τις επιδοτήσεις τους ούτε τους ενημέρωσε εγκαίρως να την καταβάλουν.

Σε απάντηση κοινοβουλευτικής ερώτησης του βουλευτή Ηρακλείου του ΚΚΕ Μανόλη Συντυχάκη, ο υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Γιάννης Ανδριανός, επικαλούμενος στοιχεία του ΕΛΓΑ, ανέφερε ότι οι αιτήσεις αποζημίωσης ήταν 388 και εγκρίθηκαν 240. Κατά την Επιτροπή Πυρόπληκτων, όμως, ακόμη και στις εγκρίσεις αυτές καταγράφονται αποκλίσεις από τα αναμενόμενα ποσά από 10% έως και 70%, ενώ 148 παραγωγοί δεν αποζημιώθηκαν καθόλου — και κινδυνεύουν να κληθούν να επιστρέψουν και τις προκαταβολές του 2023.

Η γεωπόνος και ανταποκρίτρια του ΕΛΓΑ στον δήμο, Διαμάντω Φραγκιά, εξήγησε στα «Ρ.Ν.» ότι από τους 431 αιτούντες του δήμου (Μέλαμπες 245, Κρύα Βρύση 118, Ορνέ 23, Ροδάκινο 23, Σαχτούρια 22) αρκετοί απορρίφθηκαν από την αρχή επειδή δεν διέθεταν δήλωση καλλιέργειας, ενώ «με σφάλματα του συστήματος βρέθηκαν αρκετοί εκτός» — όπως χωράφια που ο δορυφόρος χαρακτήρισε βοσκοτόπια. Στο Ροδάκινο, σχεδόν το 50% των αιτούντων δεν αποζημιώθηκε καθόλου.

Τι σημαίνει για τον Δήμο Αγίου Βασιλείου

Ο πρόεδρος της Επιτροπής Πυρόπληκτων Θ. Χαριτάκης περιέγραψε χαρακτηριστική περίπτωση ελαιώνα με περίπου 53 ελιές που δεν αποζημιώνεται επειδή «το 2025 αυθαίρετα αποχαρακτήρισαν τον ελαιώνα και τον έκαναν βοσκότοπο», παρότι ο ιδιοκτήτης έπαιρνε επιδότηση το 2024 και το 2025. Κατήγγειλε επίσης ότι πυρόπληκτοι πλήρωσαν τις ασφαλιστικές εισφορές μετά από προτροπή του δήμου για να λάβουν την αποζημίωση, «και μετά τους έκοψε».

Το βαρύτερο ζήτημα είναι οι προκαταβολές: όσοι κριθούν μη δικαιούχοι θα κληθούν να τις επιστρέψουν, τη στιγμή που πολλοί «έφτιαξαν τα καμένα» ξοδεύοντας σημαντικά ποσά. «Οι κατά κύριο επάγγελμα αγρότες δεν έχουν τη δυνατότητα να τα γυρίσουν», τόνισε ο κ. Χαριτάκης.

Τι ακολουθεί

Η Επιτροπή Πυρόπληκτων συνεχίζει να ζητά από τον ΕΛΓΑ τα πορίσματα των ελέγχων —σχεδόν 30 πυρόπληκτοι τα έχουν ζητήσει, με αρνητική απόκριση— και συγκεντρώνει στοιχεία για τον ακριβή αριθμό όσων έμειναν εκτός αποζημιώσεων. Το αίτημά της για συνάντηση με την ηγεσία του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης στις 29 Μαΐου απορρίφθηκε.

Έχει προταθεί ανοιχτή συνάντηση στο Δημαρχείο με συμμετοχή όλων των χωριών, για την υποβολή ενστάσεων προς τον Δήμο και την Περιφέρεια. «Το Υπουργείο δεν μας πείθει με αυτά που λέει. Περιμένουμε να ακολουθήσουμε τη δικαστική οδό», κατέληξε ο πρόεδρος της Επιτροπής.