Πόρτο Γερμενό: +14°C στη θερμοκρασία εδάφους

Αύξηση της θερμοκρασίας της επιφάνειας του εδάφους κατά 12 έως 14 βαθμούς Κελσίου μέσα στα όρια της καμένης έκτασης του Πόρτο Γερμενού καταγράφει ανάλυση της μονάδας METEO του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών. Οι επιστήμονες συνέκριναν δορυφορικά δεδομένα από δύο διαδοχικές περιόδους με παρόμοιες καιρικές συνθήκες, ώστε η σύγκριση να μην επηρεάζεται από τη μεταβολή του καιρού: τις 31 Ιουλίου 2026, πριν από την πυρκαγιά, και τις 16 Αυγούστου 2026, λίγες ημέρες μετά την καταστολή της. Στη δεύτερη λήψη οι τιμές μέσα στη ζώνη που κάηκε εμφανίζονται σαφώς αυξημένες σε σχέση με τις αντίστοιχες τιμές πριν από τη φωτιά, ενώ στις γειτονικές άκαυτες περιοχές η εικόνα παραμένει ουσιαστικά αμετάβλητη.

Η θερμοκρασία επιφάνειας εδάφους δεν ταυτίζεται με τη θερμοκρασία του αέρα που δείχνει ένα θερμόμετρο ή ένα δελτίο καιρού. Πρόκειται για τη θερμοκρασία του ίδιου του εδάφους και των υλικών που το καλύπτουν, όπως τη μετρούν οι δορυφόροι καταγράφοντας τη θερμική ακτινοβολία που εκπέμπει η επιφάνεια. Σε ένα καλοκαιρινό μεσημέρι η τιμή αυτή μπορεί να είναι πολύ υψηλότερη από τη θερμοκρασία του αέρα, ιδίως πάνω σε γυμνό χώμα, βράχο ή στάχτη. Η βλάστηση λειτουργεί ανασχετικά: σκιάζει το έδαφος και, μέσω της διαπνοής των φυτών, μετατρέπει μέρος της ηλιακής ενέργειας σε εξάτμιση νερού αντί σε θερμότητα που επιστρέφει στην ατμόσφαιρα.

Όταν η βλάστηση χαθεί, ο μηχανισμός αυτός καταργείται. Σύμφωνα με την ανάλυση, η απώλεια του φυτικού καλύμματος εκτιμάται ότι επιδρά σημαντικά στο ενεργειακό ισοζύγιο της περιοχής, δηλαδή στον τρόπο με τον οποίο η ηλιακή ενέργεια απορροφάται και αποδίδεται πίσω. Το Πόρτο Γερμενό ανήκει διοικητικά στον Δήμο Μάνδρας–Ειδυλλίας και η μέτρηση αφορά ακριβώς τις ημέρες κατά τις οποίες η Αττική βρισκόταν σε συνθήκες υψηλών θερμοκρασιών, με τον υδράργυρο στη Δυτική Αττική να κινείται κοντά στους 38 με 39 βαθμούς. Το καμένο έδαφος προστίθεται έτσι ως τοπικός παράγοντας θέρμανσης πάνω σε ένα ήδη επιβαρυμένο θερμικό περιβάλλον, σε μια περιοχή με μόνιμους κατοίκους και έντονη θερινή παρουσία επισκεπτών.

Οι τρεις δημοσιεύσεις που παρουσίασαν την ανάλυση συμφωνούν στο εύρος της αύξησης και στις ημερομηνίες των δύο μετρήσεων. Καμία δεν δίνει την έκταση που κάηκε σε στρέμματα, δεν αναφέρει πόσο θα διαρκέσει το φαινόμενο ούτε αν προγραμματίζεται νέα δορυφορική λήψη για σύγκριση. Δεν προσδιορίζεται επίσης αν η αυξημένη θερμοκρασία εδάφους επηρεάζει τους οικισμούς που γειτνιάζουν με την καμένη έκταση. Η αποκατάσταση του φυτικού καλύμματος είναι αργή διαδικασία και μέχρι να ολοκληρωθεί η περιοχή παραμένει πιο εκτεθειμένη τόσο στη θερμότητα όσο και στη διάβρωση του εδάφους με τις πρώτες βροχές. Στην ίδια περιοχή, η επαναφορά της λεωφορειακής σύνδεσης μετά από είκοσι χρόνια και το γραφείο υποστήριξης πυροπλήκτων του Δήμου Μάνδρας αποτελούν τις πιο πρόσφατες τοπικές εξελίξεις.