Λαύριο: Εγκαίνια για τον υπερυπολογιστή «Δαίδαλος»

Ο εθνικός υπερυπολογιστής «Δαίδαλος» εγκαινιάζεται τη Δευτέρα 19 Οκτωβρίου στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη. Η πληροφορία προέρχεται από δημοσίευση της ΕΡΤ το πρωί της ίδιας ημέρας, η οποία προανήγγειλε την εκδήλωση· το παρόν ρεπορτάζ βασίζεται σε αυτή την προαναγγελία και δεν περιγράφει την ίδια την τελετή. Όπως αναφέρει η ΕΡΤ, το σύστημα έχει μετρημένη απόδοση 85,69 petaflops, κατατάσσεται 31ο στον κόσμο στη λίστα TOP500 και 23ο στη Green500, την κατάταξη που αξιολογεί την ενεργειακή αποδοτικότητα.

Το petaflop είναι μονάδα μέτρησης υπολογιστικής ισχύος και αντιστοιχεί σε χιλιάδες τρισεκατομμύρια πράξεις το δευτερόλεπτο, κάτι που εξηγεί γιατί τέτοια συστήματα χρησιμοποιούνται για προβλήματα που ένας συνηθισμένος υπολογιστής δεν θα μπορούσε να λύσει σε εύλογο χρόνο. Ο «Δαίδαλος» στεγάζεται σε νέο κέντρο δεδομένων, μέσα στο ιστορικό κτίριο του πρώην Ηλεκτρικού Σταθμού του Λαυρίου, και λειτουργεί υπό την ΕΔΥΤΕ (GRNET). Ο συνολικός προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται σε 58,9 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με την ΕΡΤ· στο παρελθόν έχουν δημοσιευθεί και διαφορετικά ποσά για το έργο, οπότε το νούμερο αυτό αποδίδεται στη συγκεκριμένη πηγή. Η χρηματοδότηση προέρχεται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» (NextGenerationEU) και από την Κοινή Επιχείρηση Ευρωπαϊκού Υπολογιστικού Υψηλών Επιδόσεων EuroHPC.

Για την Αττική, το νέο σύστημα έχει διπλή σημασία. Πρώτον, ένα βιομηχανικό κτίριο με ιστορία, που συνδέεται με το παρελθόν του Λαυρίου, αποκτά νέα χρήση και ένα νέο ρόλο στη σύγχρονη τεχνολογία, κάτι που ενδιαφέρει άμεσα την τοπική κοινότητα, όπως και τις ειδήσεις του Λαυρίου γενικότερα. Δεύτερον, ερευνητές, πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, νεοφυείς και μικρομεσαίες επιχειρήσεις και φορείς του δημόσιου τομέα αποκτούν πρόσβαση σε μεγάλη υπολογιστική ισχύ εντός της χώρας. Σύμφωνα με την ΕΡΤ, το σύστημα προορίζεται για προσομοιώσεις στην έρευνα, επεξεργασία μεγάλων δεδομένων και εκπαίδευση μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης, με εφαρμογές στην ιατρική, στην κλιματική επιστήμη, στην ενέργεια, στις μεταφορές και στη βιομηχανική καινοτομία.

Ο «Δαίδαλος» θα αποτελέσει τον βασικό υπολογιστικό κόμβο του ελληνικού εργοστασίου τεχνητής νοημοσύνης «PHAROS», το οποίο, όπως αναφέρει η ΕΡΤ, θα διοικείται από εταιρεία με μετοχική σύνθεση 70% του Υπερταμείου και 30% του Δημοσίου. Ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Παπαστεργίου, σύμφωνα με την ίδια πηγή, δήλωσε ότι η εκπαίδευση μοντέλων για τους χρήστες του θα γίνεται «χωρίς κόστος». Το πώς ακριβώς θα λειτουργήσει η πρόσβαση, ποιοι θα έχουν προτεραιότητα και με ποιες διαδικασίες θα υποβάλλονται τα αιτήματα δεν προκύπτει από τα στοιχεία που έχουν δημοσιευθεί μέχρι στιγμής. Οι σχετικές λεπτομέρειες αναμένεται να γίνουν γνωστές μετά τα εγκαίνια και την έναρξη της λειτουργίας του συστήματος.